nederlands
français
english
deutsch

TIJDGENOTEN

--------------------------------------------------------------------------

Ivo Mortelmans 1901-1984Ivo Mortelmans
° 19.05.1901 Antwerpen
† 20.08.1984 Oostende
componist, dirigent en muziekleraar
tweede oudste zoon van Lodewijk Mortelmans

 
CDCD 'Met Stenen En Zand' - nr.04 - ListenSub Tuum Praesidium

Ivo Mortelmans kreeg zijn eerste muziekonderricht van Karel Wymans, en startte nadien zijn muziekstudies, zeer tegen de zin van zijn vader Lodewijk Mortelmans, aan het Antwerpse muziekconservatorium.
Daar behaalde hij eerste prijzen in notenleer, o.l.v. Arthur de Hovre in orgel (1923), en o.l.v. Edward Verheyden in harmonie (1923).
Zijn vader gaf hem zijn eerste lessen contrapunt, daarna studeerde hij verder aan het Koninklijk Conservatorium van Brussel bij Paul Gilson en Paulin Marchand.
In 1925 behaalde hij een eerste prijs contrapunt voor de Jury supérieur de Musique.
Van 1931 tot 1966 was hij verbonden aan het Koninklijk Vlaams Muziekconservatorium, eerst als leraar notenleer en vanaf 1953 als leraar harmonie.
Terzelfder tijd gaf hij les aan enkele middelbare instituten (1945-1953) en aan diverse muziekscholen of -academies in het Antwerpse: notenleer in Berchem (1925-1966), harmonie in Deurne (1939-1972), notenleer, harmonie en muziekgeschiedenis in Mortsel (1941-1966).

Tussen 1930 en 1932 was hij zelfs directeur van de muziekschool van Eindhoven, en dirigent van de plaatselijke operavereniging (1930-1935).
Tot 1944 was hij zeer actief als dirigent, o.m. van het koor van de Sint-Joriskerk, van het operakoor van de Koninklijke Vlaamse Opera (1921-1922), van de fanfare De Broederband in Antwerpen (1926-1934), van de harmonie De Kolpingszonen in Bergen op Zoom (1936-1942) en tijdens de oorlogsjaren van de Liederavonden.
Van 1934 tot 1944 verzorgde hij buitendien de muziekkritiek in de 'Gazet van Antwerpen'.
Na zijn pensionering als leraar trok hij zich volledig uit het openbare muziekleven terug.

Ivo Mortelmans schreef behalve enkele instrumentale werken, voornamelijk vocale composities, met het accent op het kunstlied en het koorwerk, waarvoor religie, de natuur en de liefde voor eigen land en volk (anders gezegd: de Vlaamse volksgeest) zijn belangrijkste inspiratiebronnen waren.

Hij heeft een uitgesproken voorkeur voor het kleinere genre en een gebalde formulering, ontdaan van lege constructies en uitweidingen. Stilistisch sluit hij aan bij de romantiek, maar mengt, voor zover die dienstbaar en efficiënt zijn, nieuwigheden in zijn schrijfwijze. Ivo Mortelmans heeft zich nooit om enig -isme bekommerd. Hij wil eerlijk en onbevangen tot uiting brengen wat affectief, religueus, poëtisch en Vlaams in hem leeft. Zijn werk wordt gekenmerkt door een verheven uitdrukking en een harmonische soliditeit. Vele van zijn composities verraden een oprecht en verinnerlijkte religieuze inspiratie en stralen een fijnzinnig mysticisme of een contemplatieve sfeer uit. Zijn literaire aanleg zorgt bovendien voor een gevoelsexpressieve, vaak delicate tekstverklanking.

Ivo Mortelmans Geestelijk ConcertIvo Mortelmans 1901-1984

Het oeuvre en de persoonlijke documenten van Ivo Mortelmans werden door zijn erfgenamen aan het Studiecentrum voor Vlaamse Muziek geschonken. Nadien werd het bestand gedeponeerd in de bibliotheek van het Departement Dramatische Kunst, Muziek en Dans van de Hogeschool Antwerpen.

Voornaamste werken :
- Missen :
     * Missa Dona nobis pacem (1927),
     * Missa Jesu bone Pastor (1930),
     * Missa Gregoriana (1934),
     * Missa in hon. Sanctae Coletae (1937),
     * Missa Benedicamus Domino (1945)
- Cantates :
     * Zon en zee (1931)
     * Heil U Maria (1943)
     * Priestercantate (1947)
     * Klokkencantate (1950)
     * De vier seizoenen(1954)
- Oratorium
     * Sint-Lutgart-Oratoiurm,
        voor solostemmen, vrouwen- of kinderstemmen en kamerorkest (1946)
- Openluchtspel :
     * Antwerps glorie, voor koor en orkest (1948)
     * Het spel van Gods liefde, voor koor en orkest (1951)
- Opera :
     * De krekel en de mier, korte sprookjesopera (z.j.)
- Koorwerken :
     * Klaar bloed en louter wonden (1932)
     * Hoe schoon de morgendauw (1932)
     * De Vlaamsche Tale (1939; 1950)
     * Aan O-L-Vrouw van het Scapulier (1944)
     * Een liedeken van blijdschap (1946)
     * Natuur (1946)
     * Triomftocht der zoekers (1948)
     * Aan Sinte-Cecilia (1949)
     * Het lied der bloemen (1951)
     * De hemelvaart van Maria (1952)
     * Het leven is een krijgsbanier (1954)
     * Drie Mariagezangen (1956)
     * Geestelijke Rondgang (1956-1957)
     * Laatste Groet (1960)
     * Gelijk de Anemoon (1965)
     * Adagio-koorcyclys (1959-1960)
     * Lied van de Zieleherder (1962)
     * Jezus ik ben gereed (1962)
- Kamermuziek :
     * Zomerwolken, voor viool en piano (1926)
     * In kerkschemering, voor viool en piano (1927)
     * Paaswake, voor piano (1930)
     * Boertige dans, voor viool en piano (1943)
     * Zes dansen, voor piano (162-1963)
     * Elegische Parafrasen, voor piano (1969-1974)
- Harmonie :
     * Lodewijk Mortelmans herdacht (1968)
- Orkest :
     * Kerstballade (1958)
     * Koning Winters Dood (1930)
     * De Zwijger-bespiegeling (1933)
     * Het Dorp (1938)
.. voorts o.m. profane en religieuze liederen, pianocomposities, orgelwerken, tweestemmige canons (1942), volksliedbewerkingen, koorwerken, motetten.

Bronnen : Algemene Muziek Encyclopedie : H.Heughebaert p.388

-------------------------------------------------------------

TOP

lfm logo